Odpowiedź na interpelację w sprawie kwalifikacji działalności społecznie użytecznej do działalności gospodarczej
Szanowny Panie Marszałku! W odpowiedzi na interpelację nr SPS-0202-6570/01 posła Romualda Ajchlera w sprawie kwalifikacji działalności społecznie użytecznej do działalności gospodarczej na podstawie upoważnienia prezesa Rady Ministrów uprzejmie wyjaśniam, co następuje. Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 19 listopada 1999 r. Prawo działalności gospodarczej (DzU nr 101, poz. 1178, ze zm.) działalnością gospodarczą jest zarobkowa działalność wytwórcza, handlowa, budowlana, usługowa oraz poszukiwanie, rozpoznawanie i eksploatacja zasobów naturalnych, wykonywana w sposób zorganizowany i ciągły. Nie można jednoznacznie stwierdzić, czy działalność wykonywana przez określoną kategorię podmiotów jest działalnością gospodarczą. W każdym konkretnym przypadku należy dokonać analizy mającej na celu ustalenie, czy zachodzą wszystkie wyżej wymienione przesłanki. Dotyczy to również działalności wykonywanej przez osoby prawne, takie jak fundacje, stowarzyszenia czy kościelne osoby prawne. Jedną z cech działalności gospodarczej jest jej zarobkowy charakter. Działalnością zarobkową jest taka działalność, której celem jest przysporzenie zysku podmiotowi ją prowadzącemu. Zysk (zarobek, dochód) jest kategorią ekonomiczną i oznacza nadwyżkę wpływów nad wydatkami. Działalność nienastawiona na osiągnięcie zysku nie może być uznana za działalność gospodarczą. Zarobkowego celu działalności gospodarczej nie należy utożsamiać z osiąganiem dochodów z tej działalności. Zgodnie z orzecznictwem SN kryterium dochodowości nie jest konieczną cechą definiującą działalność gospodarczą (uchwała SN z 30 XI 1992, III CZP 134/92). Działalność gospodarcza jest związana z ryzykiem nieosiągnięcia dochodów z działalności, co nie zmienia faktu, że była ona prowadzona w celach zarobkowych. Biorąc pod uwagę omawiane kryterium, nie ma podstaw prawnych, aby do działalności gospodarczej zakwalifikować odpłatną działalność statutową, ale niemającą charakteru zarobkowego. Dla zakwalifikowania danej działalności do kategorii działalności gospodarczej nie ma znaczenia, czy statut osoby prawnej (fundacji, stowarzyszenia) dopuszcza możliwość prowadzenia, obok działalności statutowej, działalności gospodarczej. Postanowienie takie uprawnia osobę prawną do wykonywania działalności gospodarczej (nie ma natomiast takiego obowiązku). Zamieszczenie w statucie osoby prawnej, takiej jak fundacja lub stowarzyszenie, postanowienia o dopuszczalności prowadzenia działalności gospodarczej nie przesądza o tym, że dana działalność wykonywana odpłatnie jest działalnością gospodarczą w rozumieniu art. 2 ust. 1 Prawa działalności gospodarczej. Działalność osoby prawnej, aby mogła być uznana za gospodarczą, musi posiadać wszystkie cechy wymienione w tym przepisie. Należy przy tym zauważyć, że w przypadku niektórych osób prawnych dochody z działalności gospodarczej mogą być przekazywane wyłącznie na realizację celów statutowych. Według części orzecznictwa wyklucza to możliwość zakwalifikowania takich osób prawnych do kategorii przedsiębiorców (wyrok NSA z 24 III 1994, SA/PO 1851/93). Niemniej jednak to orzeczenie spotkało się z krytyką (glosa I. Makarewicza POP 1996/5/473). Sprawy związane z prowadzeniem szkół i placówek oświatowych zostały uregulowane w ustawie z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (DzU z 1996 r. nr 67, poz. 329, z późn. zm.) Z przepisów tych wynika, że do działalności tej nie stosuje się przepisów dotyczących podejmowania i wykonywania działalności gospodarczej. Stosownie do art. 83a ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty przepisy dotyczące działalności gospodarczej będą miały zastosowanie do innych rodzajów działalności oświatowej nieobejmujących zakładania szkół lub placówek. Należy również zauważyć, że odrębną sprawą są aspekty podatkowe prowadzenia szkół i placówek wynikające z przepisów podatkowych, które jednakże nie przesądzają o uznaniu tej działalności za działalność gospodarczą podejmowaną na podstawie ustawy Prawo działalności gospodarczej. Z wyrazami szacunku Podsekretarz stanu Wojciech Jan Katner Warszawa, dnia 29 czerwca 2001 r.
- Interpelacja w sprawie pomocy dzieciom szczególnie uzdolnionym w dalszym rozwoju
- Interpelacja w sprawie braku w wykazie chorób zakaźnych gorączki Q
- Interpelacja w sprawie zasad wyrażania zgody na zwrot mienia przez Agencję Własności Rolnej Skarbu Państwa
- Interpelacja w sprawie pozytywnych efektów działań naprawczych w przedsiębiorstwach państwowych na przykładzie Kopalni Surowców Skalnych w Zarębie w powiecie lubańskim
- Interpelacja w sprawie braków kadrowych w placówkach medycznych